Walencja – miasto słońca, pomarańczy i futurystycznych kontrastów
Na wschodnim wybrzeżu Hiszpanii, nad ciepłymi wodami Morza Śródziemnego, leży trzecie co do wielkości miasto kraju – Walencja (Valencia). To miejsce, w którym historia przeplata się z nowoczesnością, a gotyckie katedry sąsiadują z futurystyczną architekturą. Miasto, w którym narodziła się paella i gdzie co roku odbywa się jedna z najbardziej wybuchowych fiest w Europie – Las Fallas.
Od rzymskiego obozu do miasta sztuki
Walencja została założona przez Rzymian w 138 roku p.n.e. jako osada o nazwie Valentia Edetanorum. W kolejnych wiekach przechodziła przez ręce Wizygotów, a następnie Maurów, którzy uczynili z niej ważny ośrodek handlowy i kulturowy. To właśnie Arabowie stworzyli tu system irygacyjny, który w zmodyfikowanej wersji działa do dziś i dzięki któremu region ten słynie z żyznych upraw pomarańczy i ryżu.
W 1238 roku Walencję zdobył król Jakub I Zdobywca i włączył do Królestwa Aragonii. Od tego momentu zaczęła się epoka rozkwitu – przede wszystkim w XV i XVI wieku, kiedy miasto było jednym z głównych portów handlowych w basenie Morza Śródziemnego.
Współczesna Walencja
Dziś Walencja to metropolia licząca około 800 tysięcy mieszkańców (1,5 miliona z przedmieściami). Jest siedzibą władz Wspólnoty Walenckiej i trzecim co do wielkości ośrodkiem miejskim w Hiszpanii, po Madrycie i Barcelonie. To miasto nowoczesne, ale z silnym przywiązaniem do swoich korzeni – języka walenckiego (odmiany katalońskiego), lokalnych świąt i unikalnej kultury.
W ostatnich dekadach Walencja przeszła ogromną metamorfozę urbanistyczną. Na gruzach dawnych dzielnic powstały futurystyczne dzielnice, stworzono rozległe tereny zielone, a symbolem tej transformacji stało się jedno z najbardziej rozpoznawalnych miejsc w Hiszpanii...
Miasto Sztuki i Nauki
Ciudad de las Artes y las Ciencias to prawdziwa wizytówka Walencji – kompleks zaprojektowany przez słynnego architekta Santiago Calatravę. Jego obiekty – białe, opływowe, niemal kosmiczne – przypominają budowle z filmu science fiction.
W skład kompleksu wchodzą m.in.:
- L’Hemisfèric – kino IMAX i planetarium w kształcie gigantycznego oka,
- Muzeum Nauki im. Księcia Filipa – pełne interaktywnych wystaw,
- Oceanogràfic – największe akwarium w Europie,
- Palau de les Arts Reina Sofia – ultranowoczesna opera i centrum muzyki.
Wszystko to otoczone jest sztucznymi kanałami wodnymi i parkami, tworząc wyjątkową przestrzeń publiczną.
Zabytki i stare miasto: spacer po historii
Choć nowoczesność przyciąga wzrok, to stare miasto Walencji (Ciutat Vella) zachwyca duszą i atmosferą:
- Katedra w Walencji – zbudowana na ruinach meczetu, w stylu gotycko-renesansowym. W kaplicy Świętego Kielicha znajduje się rzekomy Święty Graal!
- La Lonja de la Seda – dawna giełda jedwabiu, perła architektury gotyckiej, wpisana na listę UNESCO.
- Torres de Serranos i Torres de Quart – dawne bramy miejskie, z których roztacza się panorama miasta.
- Mercado Central – jeden z najstarszych i najpiękniejszych targów w Europie.
Smaki Walencji: nie tylko paella
To właśnie w Walencji narodziła się paella, która tutaj podawana jest w swojej najstarszej wersji: z królikiem, kurczakiem i fasolą (tzw. paella valenciana). Oprócz niej warto spróbować:
- Horchata – orzeźwiającego napoju z migdałów ziemnych (chufa), popularnego szczególnie latem,
- Fideuà – danie przypominające paellę, ale z makaronem zamiast ryżu,
- Turrón – słodkość z migdałów i miodu, szczególnie popularna w okresie świąt.
Fallas – fiesta ognia i hałasu
Każdego marca Walencja zmienia się w miasto ognia, petard i kolorowych figur. Las Fallas to święto patrona cieśli – św. Józefa. Mieszkańcy przez cały rok tworzą ogromne, często satyryczne kukły (fallas), które są wystawiane na ulicach, a ostatniego dnia – spalane podczas widowiskowej nocy ognia (La Cremà).
Fallas to nie tylko ogień – to także parady, tradycyjne stroje, muzyka orkiestr dętych i potężne pokazy fajerwerków (mascletàs), które dosłownie trzęsą ziemią.
Turia – park w miejscu rzeki
Po wielkiej powodzi w 1957 roku, rzekę Turia poprowadzono nowym korytem poza miasto. Dawne koryto zamieniono w najdłuższy miejski park w Europie – Jardín del Turia. To zielone serce Walencji, idealne do spacerów, jazdy na rowerze, biegania i relaksu w cieniu palm.
Ciekawostki o Walencji:
- Walencja była kiedyś stolicą Hiszpanii – przez krótki czas w czasie wojny domowej.
- Na wielu ulicach zobaczysz tabliczki dwujęzyczne: po hiszpańsku i po walencku.
- Miasto ma własną wersję „walki byków” – w czasie Fallas dzieci rzucają w siebie... balony z wodą i pianki!
Walencja to nie tylko kierunek wakacyjny – to opowieść o przeszłości i przyszłości, o smaku paelli i zapachu pomarańczy, o sztuce, nauce i ogniu. To miasto, które nie krzyczy – ono subtelnie zachwyca.
